Amersfoort – Klimaatverandering aanpakken

Water Natuurlijk vindt dat we de klimaatverandering zoveel mogelijk moeten beperken. Voorkomen kan niet meer. Daarom moeten we ons zo goed mogelijk aanpassen aan de klimaatverandering. Nietsdoen is geen optie.
Gelukkig zijn de gemeente Amersfoort en het waterschap goed op weg. Ze hebben samen de Klimaatagenda 2015-2020 opgesteld die ervoor zorgt dat Amersfoort een ‘Klimaat adaptieve stad’ wordt: een stad die zich aangepast heeft aan het veranderende klimaat.

Aanpassen aan klimaatverandering

Een goede waterhuishouding is al lang geen zaak meer van het waterschap alleen. Daarom zocht waterschap Vallei en Veluwe voor het maken van een langetermijnvisie aansluiting bij gemeenteland. In de gemeente Amersfoort blijken de kosten van ‘niets doen’ bij klimaatverandering op te lopen van ruim €60 miljoen in de gematigde schatting tot bijna €145 miljoen voor de hoge schatting, contant gemaakt naar 2013, het jaar waarin de analyse is uitgevoerd. Wateroverlast en hittestress blijken in Amersfoort de grootste schadeposten.
De schade die optreedt bij wateroverlast is gebaseerd op directe kosten, zoals het droogpompen van huizen, winkels, andere categorieën gebouwen en herstelwerkzaamheden. Indirecte kosten volgen uit (tijdelijke) verhuizing, misgelopen omzet door bijvoorbeeld waterschade in winkels, en de uitval van vitale functies in de maatschappij.

Wateroverlast en hittestress belangrijkste schadeposten

Hittestress genereert de hoogste lasten. Gemiddeld genomen hebben we een kleine week per jaar te maken met hittestress, met dagen boven de 30 graden en nachten waarbij het kwik niet onder de 20 graden daalt. Dat vertaalt zich in meer ziekenhuisopnames, een hogere sterfte, afnemende arbeidsproductiviteit en toenemende energievraag door koeling. We weten inmiddels dat de kans op zware neerslag en het aantal hittestressdagen hoger ligt dan 30 jaar geleden en dat die trend zal doorzetten, met hogere kosten tot gevolg.
De kosten van waterveiligheid zijn het minst voorspelbaar, maar als schadepost niet onrealistisch. Als de Grebbedijk tussen Rhenen en Wageningen doorbreekt, komt het water via de Gelderse Vallei tot aan Amersfoort.
Wateroverlast en hittestress zijn in potentie verreweg de belangrijkste schadeposten in Amersfoort. Droogte is vooral een bedreiging voor bomen. Bomen kunnen minder goed tegen verdroging. Hoe meer water je buffert in de bodem, des te beter is het systeem bestand tegen klimaatverandering.
Bron: IenM Klimaatspecial

Regenwater opvangen

Bouwprojecten in Amersfoort moeten ervoor gaan zorgen dat regenwater ter plekke wordt opgevangen. Meer water in de stad zorgt ervoor dat er minder hoeft worden afgevoerd, dat er minder wateroverlast is en dat de temperatuur in de stad daalt. Kleine waterpartijen zijn echter kostbaar in onderhoud. Daarom wordt onderzocht of er een ‘watercompensatiefonds’ kan komen. Projectontwikkelaars storten daarin een geldbedrag, waarmee zijn hun verplichting om ter plekke waterberging te realiseren afkopen. Met het fonds kan dan elders een grotere wateropvang worden gerealiseerd.

‘Meet je stad’

Met het project ‘Meet je stad’ willen gemeente en waterschap gegevens ophalen bij de inwoners van Amersfoort. Het gaat dan bijvoorbeeld om metingen van de water- en luchtkwaliteit, de hitte, de registratie van grondwaterstanden – bijvoorbeeld in kruipruimten van woningen – en om foto’s van wateroverlast na hevige regenval. Hierdoor ontstaat meer zicht op de effecten van klimaatsverandering op wijkniveau en hoe kan worden bepaald hoe daar gezamenlijk op te reageren. Adaptatie is immers niet iets voor alleen de overheid, maar van iedereen. De inwoners van Amersfoort kunnen een grote bijdrage leveren aan adaptatie, bijvoorbeeld door hun tuinen niet te betegelen of door hun wijk te vergroenen.

Wij willen de klimaatverandering aanpakken

Water Natuurlijk vindt dat water leidend moet zijn bij ruimtelijke ontwikkelingen: ‘water als ordenend principe’. Daarom vinden wij het belangrijk dat het waterschap vanaf het begin meedenkt over nieuwbouwprojecten en stedelijke herstructurering van bijvoorbeeld gemeenten, ontwikkelaars en bedrijven.
Inwoners van steden en dorpen betalen het grootste deel van de lasten voor het binnendijkse waterbeheer. Maar de meeste investeringen gaan naar agrarisch waterbeheer. We vinden het daarom voor de hand liggen dat onze waterschappen steviger gaan investeren in het waterbeheer in steden en dorpen, zeker met het oog op de klimaatverandering.

Toon alle berichten in deze rubriek