Woekerende waterplanten door onnatuurlijk diepe beken

Woekerende waterplanten in stromende wateren zorgen voor veel hoofdbrekens bij waterbeheerders. Ze staan ecologische doelen in de weg en zorgen bovendien voor hoge onderhoudskosten. Onderzoek aan waterbodems in Oost-Gelderland heeft duidelijk gemaakt dat de waterbodem een belangrijk handvat biedt om de woekering van waterplanten aan te pakken.

Naarmate de externe belasting van onze oppervlaktewateren steeds verder afneemt zal de waterbodem steeds bepalender worden voor de productiviteit van het aquatische milieu. Voor de beken in de Achterhoek lijken de groei en de productiviteit van de waterplanten vooral bepaald te worden door de fosforrijkdom van de onderwaterbodem. De sliblaag bevat in het algemeen een hogere concentratie fosfor in het porievocht dan de onderliggende vaste bodem. Het verwijderen van de voedselrijke sliblaag zou dus kunnen bijdragen aan een lagere bedekking van woekerende waterplanten.

Uiteraard zal baggeren, zonder het nemen van bronmaatregelen, slechts tijdelijk een positief effect hebben. Bronmaatregelen die ervoor zorgen dat er minder belasting van het oppervlaktewater plaatsvindt via RWZI’s, maar waarschijnlijk vooral ook met voedselrijke bodemdeeltjes die via erosie in de beek terecht komen, kunnen in belangrijke mate bijdragen aan een voedselarme(re) bodem. Hierbij kan bijvoorbeeld gedacht worden aan de aanleg van bufferstroken tussen de akkers en de beken.

Maar ook een hogere stroomsnelheid kan de accumulatie van fijnere, voedselrijkere slib- en bodemdeeltjes voorkomen. Waterschappen hebben in het verleden hun watergangen steeds breder en dieper gemaakt om overstromingen koste wat kost te voorkomen. De stroomsnelheden zijn hierdoor flink gedaald. Het was al langer duidelijk dat dit ten koste is gegaan van de biodiversiteit. Deze studie heeft laten zien dat een dergelijke inrichting ook een aanmerkelijke directe kostenpost voor de waterschappen kan betekenen omdat het, via slibophoping, ook zorgt voor hoge onderhoudskosten. Het zou interessant zijn om met dit gegeven in het achterhoofd nog eens opnieuw te kijken naar de kosten van incidentele overstromingen als gevolg van smallere beekprofielen. Bron: H2O

Beken

Toon alle berichten in deze rubriek